0 GIỎ HÀNG
CỦA BẠN
Giỏ hàng đã đặt
Không có sản phẩm nào trong giỏ hàng!
Tổng tiền: 0 ₫ Xem giỏ hàng

Tăng Canxi máu: Nguyên nhân, chẩn đoán, phương pháp điều trị

Tăng Canxi máu: Nguyên nhân, chẩn đoán, phương pháp điều trị

, 4 phút đọc

, Cập nhật:
Xem:
3081

Khi tăng canxi máu, người bệnh có các triệu chứng tiêu hóa như đau, buồn nôn và nôn. Thậm chí, tăng canxi máu có thể dẫn đến loét dạ dày và viêm tụy.

1 Tăng canxi máu là gì?

Tăng canxi máu là tình trạng có quá nhiều canxi đi vào dịch ngoại bào do tiêu xương hay tăng hấp thu tại ruột hoặc giảm bài tiết canxi tại thận. Từ đó, khiến cho nồng độ canxi trong máu cao hơn giá trị trung bình 2 độ lệch chuẩn.

Canxi huyết thanh bình thường dao động từ 8,8 mg/dL đến 10,8 mg/dL. Theo một số nghiên cứu,người ra thấy rằng có đến trên 90% các trường hợp tăng canxi máu là do bệnh của tuyến cận giáp hoặc bệnh ác tính. 

Tăng canxi máu là gì?
Tăng canxi máu là gì?

2 Các nguyên nhân gây tăng canxi máu

Nguyên nhân chính của tăng calci máu là do hormone tuyến cận giáp dư thừa (PTH). Các nguyên nhân qua trung gian PTH bao gồm u hoặc tăng sản của tuyến cận giáp, các hội chứng tân sinh nội tiết loại 1, 2A và tăng canxi máu gia đình. Tăng calci máu máu gia đình là một tình trạng tự phát do một đột biến bất hoạt trong gen thụ thể cảm giác canxi. 

Nguyên nhân quan trọng tiếp theo gây tăng canxi máu cần xem xét là bệnh ác tính. Người bệnh bị canxi máu do tác dụng của các peptide liên quan đến PTH trong các bệnh như: Ung thư biểu mô thận, bệnh bạch cầu, u lympho và ung thư mô liên kết…

Bệnh nhân tăng canxi máu do thừa Vitamin D do cung cấp thừa liên quan đến bệnh lý u hạt như sarcoidosis, bệnh lao hoặc nhiễm nấm.

Các nguyên nhân nội tiết khác gây tăng canxi máu do kích thích chức năng hủy xương bằng hormone tuyến giáp như giảm tải và u thượng thận...

Ngoài ra, tăng canxi máu còn có thể do một số nguyên nhân khác như hội chứng Williams, hội chứng Murk Jansen, giả phosphatase, suy thận, sử dụng thuốc lợi tiểu thiazide hoặc lithium, hội chứng kiềm sữa, hoại tử mỡ dưới da và bất động kéo dài.

Hội chứng Williams-Beuren được đặc trưng bởi tướng elfin, hẹp động mạch chủ dưới màng cứng, tầm vóc ngắn và chậm phát triển.

Các đặc điểm của hội chứng Murk Jansen bao gồm tầm vóc cực ngắn (lùn chân ngắn), đôi mắt nổi bật, vòm miệng cao, fontanelles mở rộng và micrognathia. [1]

3 Chẩn đoán tăng canxi máu 

3.1 Các triệu chứng lâm sàng của tăng canxi máu

Các triệu chứng tăng calci máu thường thấy khi nồng độ canxi huyết thanh cao hơn 12 mg/dl. Không phụ thuộc vào nguyên nhân.

Khi tăng canxi máu, người bệnh có các triệu chứng tiêu hóa như đau, buồn nôn và nôn. Thậm chí, tăng canxi máu có thể dẫn đến loét dạ dày và viêm tụy.

Tăng canxi máu làm tăng lắng đọng ở thận, làm sỏi thận gây đau.

Không những thế, ở đây người bệnh còn gặp phải tình trạng mệt mỏi và khó chịu, đa niệu, chứng chảy nước mắt và táo bón.

Khi tăng canxi máu nặng người bệnh có các triệu chứng thần kinh như: lờ mờ, nhầm lẫn, trầm cảm và mất trí nhớ.

Ngoài ra ra ở những bệnh nhân này, còn có thể xảy ra quá trình ức chế khử cực thần kinh cơ và cơ tim dẫn đến yếu cơ và rối loạn nhịp tim. Tác dụng tim mạch bao gồm khoảng PR kéo dài, khoảng QT ngắn, phức hợp QRS mở rộng và nhịp tim chậm.

Tăng khát với chứng đa hồng cầu và đa niệu ban đầu được nhìn thấy, tiến triển thành sỏi thận và ung thư thận trong các trường hợp mãn tính. Các đặc điểm thần kinh bao gồm suy giảm tập trung, thay đổi trạng thái tinh thần từ nhầm lẫn đến khó chịu.

Mức hơn 14 mg/L có thể gây ra bệnh não và mức trên 15 mg/dL là một cấp cứu. Đau bụng cấp tính nặng nên là đầu mối để đánh giá viêm tụy. Thay đổi mô xương có thể dẫn đến đau xương, bất thường dáng đi, và gãy xương và được xem xét về mặt phóng xạ như tái hấp thu xương dưới màng cứng và nội mạc.

Biến chứng liên quan đến xương khi tăng canxi máu như đau xương. Người bệnh có thể có thể gặp phải loãng xương, viêm khớp và gãy xương bệnh lý.

3.2 Các biểu hiện cận lâm sàng của bệnh tăng canxi máu

Tùy theo mức độ tăng calci máu có thể được phân loại như sau:

  • Tăng calci máu nhẹ: 10,5 đến 11,9 mg/dL.
  • Tăng calci máu vừa phải: 12,0 đến 13,9 mg/dL.
  • Khủng hoảng tăng calci máu: 14,0 đến 16,0 mg/dL.
Chẩn đoán tăng canxi máu
Chẩn đoán tăng canxi máu

Đa số các trường hợp tăng calci máu được phát hiện trên xét nghiệm thông thường.

Để tìm nguyên nhân cần xét nghiệm lấy PTH huyết thanh, calcitonin, vitamin D, canxi ion hóa, phospho, magie, mức độ phosphatase kiềm, chức năng thận và tỷ lệ canxi-creatinin trong nước tiểu.

Các xét nghiệm đo độ nhạy miễn dịch đặc hiệu và nhạy cảm nên được sử dụng để đo hormon tuyến cận giáp (PTH) (i-PTH). Bệnh cường tuyến cận giáp được đặc trưng bởi canxi cao, nồng độ i-PTH cao và nồng độ phospho thấp. Tăng calci máu hạ canxi máu gia đình có mức PTH bình thường không phù hợp với Magie cao và độ thanh thải canxi creatinin thấp. Các nguyên nhân khác của tăng canxi máu thường có mức PTH thấp.

Bệnh nhân bị tăng canxi máu và hạ vitamin D có nồng độ calcidiol trong huyết thanh cao, trong khi đó, bệnh nhân mắc bệnh u hạt có nồng độ Calcitriol cao. Ở những bệnh nhân bị tăng canxi máu liên quan đến bệnh ác tính, nồng độ peptide liên quan đến PTH tăng cao.

Các nghiên cứu hình ảnh được thực hiện để loại trừ bệnh sarcoid hoặc ung thư phổi. Chụp X quang tuyến vú được sử dụng để loại trừ ung thư vú và chụp CT được thực hiện để loại trừ ung thư thận. Các tuyến cận giáp được điều tra bằng siêu âm và MRI.

Các đặc điểm ECG của tăng canxi máu bao gồm:

  • Sóng T làm phẳng hoặc đảo ngược, ST cao.
  • Sự kéo dài nhẹ của các khoảng QRS và PR, khoảng PQ ngắn.
  • Sự hiện diện của sóng J ở cuối phức bộ QRS. [2]
Chẩn đoán tăng canxi máu
Chẩn đoán tăng canxi máu

4 Các phương pháp điều trị tăng canxi máu

4.1 Trường hợp nhẹ

Bạn có thể không cần điều trị ngay nếu gặp trường hợp tăng calci huyết nhẹ. Bác sĩ sẽ theo dõi tiến trình và tìm nguyên nhân. 

Bệnh nhân nên tuân thủ khuyến nghị của bác sĩ để theo dõi do ngay cả khi nồng độ canxi tăng nhẹ cũng có thể dẫn đến sỏi thận và tổn thương thận theo thời gian.

4.2 Các trường hợp trung bình đến nghiêm trọng

Có thể điều trị tại bệnh viện để đưa mức canxi của bạn trở lại bình thường. Đồng thời việc điều trị ở viện còn ngăn ngừa tổn thương cho xương và thận. Các thuốc điều trị có thể dùng: 

  • Calcitonin dùng để làm chậm quá trình mất xương.
  • Dịch truyền tĩnh mạch giảm nồng độ canxi trong máu.
  • Corticosteroid có thể dùng để điều trị quá nhiều vitamin D.
  • Thuốc lợi tiểu quai.
  • Bisphosphonat tiêm tĩnh mạch.
  • Lọc máu.
Lọc máu nếu cần để điều trị tăng canxi máu
Lọc máu nếu cần để điều trị tăng canxi máu

4.3 Cường cận giáp nguyên phát

Phẫu thuật để loại bỏ các tuyến cận giáp bất thường nếu cần. Phẫu thuật có thể chữa khỏi hầu hết các trường hợp tăng calci huyết do cường cận giáp.

Ngoài ra có thể dùng Cinacalcet (Sensipar) để giảm sản xuất PTH.

Trường hợp loãng xương có thể dùng bisphosphonates để giảm nguy cơ gãy xương.

4.4 Bệnh ung thư

Giảm bớt các triệu chứng bằng thuốc bisphosphonates. [3]

Tài liệu tham khảo

  1. ^  Mayo Clinic (Ngày đăng 31 tháng 3 năm 2020). Hypercalcemia, Mayo Clinic. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2021
  2. ^  Melinda Ratini, (Ngày đăng 15 tháng 1 năm 2020). What happens when calcium levels are high?, Medical News Today. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2021
  3. ^  Amanda Delgado (Ngày đăng 17 tháng 9 năm 2018). Hypercalcemia: What Happens If You Have Too Much Calcium?, Healthline. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2021
Ngày đăng

* SĐT của bạn luôn được bảo mật
* Nhập nếu bạn muốn nhận thông báo phẩn hồi email
Gửi câu hỏi
Hủy
  • 0 Thích

    Dự phòng bệnh tăng canxi máu như thế nào?


    Thích (0) Trả lời
(Quy định duyệt bình luận)
Tăng Canxi máu: Nguyên nhân, chẩn đoán, phương pháp điều trị 5/ 5 1
5
100%
4
0%
3
0%
2
0%
1
0%
Chia sẻ nhận xét
Đánh giá và nhận xét
  • Tăng Canxi máu: Nguyên nhân, chẩn đoán, phương pháp điều trị
    QK
    Điểm đánh giá: 5/5

    Cảm ơn dược sĩ nhà thuốc đã tư vấn nhiệt tình cho mình.

    Trả lời Cảm ơn (1)
logo
Nhà thuốc uy tín số 1 Nhà thuốc
uy tín số 1
Cam kết 100% chính hãng Cam kết 100%
chính hãng
Dược sĩ giỏi tư vấn miễn phí Dược sĩ giỏi tư
vấn miễn phí
Giao hàng toàn quốc Giao hàng
toàn quốc
Gửi
vui lòng chờ tin đang tải lên

Vui lòng đợi xử lý......

1900 888 633